Τι είναι ο καταρράκτης;
Ο καταρράκτης είναι η κύρια αιτία αναστρέψιμης μείωσης της όρασης στην Ελλάδα και σε όλο το δυτικό κόσμο. Πρόκειται για την θόλωση του κρυσταλλοειδούς φακού του ματιού. Ο φυσιολογικός φακός του ανθρώπου με την πάροδο των ετών και συνηθέστερα μετά την ηλικία των 50 θολώνει καθώς γερνάει με αποτέλεσμα να εμποδίζει το φως να εισέρχεται στο μάτι. Αντί δηλαδή να διαπερνούν οι ακτίνες φωτός τον φακό και να εστιάζονται στον αμφιβληστροειδή και ειδικότερα στην ωχρά κηλίδα προσφέροντας καλή οπτική οξύτητα, αυτές διαχέονται και δεν εστιάζονται σε ένα σημείο προκαλώντας θόλωση της όρασης. Υπάρχουν διάφορα είδη καταρράκτη, άλλα που προκαλούν σταδιακή έκπτωση της όρασης και άλλα πιο ραγδαία. Όλες οι μορφές ωστόσο οδηγούν στο ίδιο αποτέλεσμα αν δεν αντιμετωπιστούν χειρουργικά, την σημαντική πτώση της όρασης.
Φωτογραφία: Σκληρυντικός πυρηνικός καταρράκτης
Ποια είναι τα πρώτα συμπτώματα του καταρράκτη;
- Από τα πρώτα συμπτώματα που αναφέρονται είναι η δυσκολία οδήγησης, ιδίως τη νύχτα, λόγω των οπτικών αντανακλάσεων και δυσφωτοπικών φαινομένων (π.χ. φωτεινοί δακτύλιοι γύρω από τα φώτα) που παρατηρεί ο οδηγός όταν βλέπει τα φώτα των οχημάτων που πλησιάζουν από απέναντι.
- Επιπρόσθετα, παρατηρείται σταδιακή θόλωση της όρασης (π.χ. δυσκολία στην παρακολούθηση τηλεόρασης), που σε ορισμένες περιπτώσεις, όταν ο καταρράκτης είναι ακόμη αρχόμενος, αντιμετωπίζεται με γυαλιά οράσεως.
- Εμφάνιση μυωπίας ή αύξηση των βαθμών ήδη υπάρχουσας μυωπίας, καθώς εξελίσσεται ο καταρράκτης. Ωστόσο, η εμφάνιση μυωπίας μπορεί να προσφέρει παροδικά όφελος στην κοντινή όραση στους ηλικιωμένους.
- Διαταραχή της αντίληψης των χρωμάτων (φαίνονται περισσότερο θαμπά και αποχρωματισμένα) και μειωμένο contrast sensitivity (ευαισθησία αντίθεσης).
Φωτογραφία: Αριστερά: Το φως διέρχεται από διαυγή φακό και εστιάζει στην ωχρά κηλίδα. Ο ασθενής βλέπει καθαρά. Δεξιά: Το φως διέρχεται από θολό φακό (καταρράκτης) και διαχέεται. Ο ασθενής βλέπει θολά.
- Εντούτοις, με τον καιρό, και καθώς ο καταρράκτης ωριμάζει, η θόλωση της όρασης γίνεται ολοένα και πιο έντονη, κάνοντας την καθημερινότητα του ασθενούς δυσκολότερη. Σε αυτό τα στάδια πλέον η χειρουργική αντιμετώπιση αποτελεί μονόδρομο.
Ποια είναι η θεραπεία του καταρράκτη;
Όπως προαναφέρθηκε η αντιμετώπιση του καταρράκτη καθώς ωριμάζει είναι χειρουργική. Η σύγχρονη χειρουργική μέθοδος που χρησιμοποιείται παγκοσμίως ονομάζεται φακοθρυψία. Προήλθε από τον Charles Kelmann, ο οποίος παρατήρησε τα οφέλη του υπερήχου σε ορισμένες κλινικές πράξεις των οδοντιάτρων και επιχείρησε να την χρησιμοποιήσει τροποποιημένη στους οφθαλμούς. Η μέθοδος της φακοθρυψίας περιλαμβάνει την αφαίρεση του καταρρακτικού φακού του ματιού, ο οποίος θρυμματίζεται και αναρροφάται με την χρήση υπερήχων και εν συνεχεία την τοποθέτηση κατάλληλου τεχνητού ενδοφακού. Η φακοθρυψία μείωσε σημαντικά τις επιπλοκές σε σχέση με παλαιότερα, ελαττώνοντας παράλληλα τον χρόνο παραμονής στην κλινική και προσφέροντας υψηλά ποσοστά επιτυχίας.
Τι χρειάζεται να κάνω μετά το χειρουργείο του καταρράκτη;
Το χειρουργείο του καταρράκτη δεν χρειάζεται παραμονή στην κλινική και ο ασθενής μπορεί να φύγει την ίδια μέρα. Την πρώτη μέρα η όραση είναι λογικό να είναι θολή, ωστόσο μέρα με την μέρα βελτιώνεται σημαντικά. Ο οφθαλμίατρος σας θα σας δώσει την κατάλληλη αγωγή με κολλύρια, με συχνότερη εφαρμογή τις πρώτες μετεγχειρητικές ημέρες και σταδιακή μείωση, για την πιο ομαλή αποκατάσταση μετεγχειρητικά.